Stosowanie wszczepialnych kardiowerterów-defibrylatorów (ICD) u pacjentów w klasie II lub III NYHA niewydolności serca z dysfunkcją skurczową lewej komory poprawia ich rokowanie. Terapia resynchronizująca (CRT) zmniejsza objawy niewydolności serca, poprawia jakość życia, funkcję lewej komory i fizyczną wydolność u pacjentów w NYHA III lub IV z obecnymi szerokimi zespołami QRS, leczonych ambulatoryjnie. Samo CRT zmniejsza śmiertelność także u chorych, którzy nie otrzymali ICD. Mimo to, w badaniach nie wykazano poprawy rokowania w wyniku zastosowania CRT u pacjentów z NYHA II lub III, dysfunkcją lewej komory i szerokimi zespołami QRS leczonych optymalną terapią i ICD. W ostatnich pracach wykazano natomiast, że CRT poprawia funkcję serca u chorych z łagodną (NYHA I lub II) niewydolnością serca (HF) i zmniejsza liczbę hospitalizacji z powodu HF. Logiczna wydaje się hipoteza mówiąca, że CRT może spowolnić progresję HF i zmniejszyć śmiertelność oraz chorobowość wśród tych pacjentów.
Aby wyjaśnić te wątpliwości, przeprowadzono wieloośrodkowe, podwójnie zaślepione, randomizowane badanie z grupą kontrolną, o akronimie RAFT (Resynchronization-Defibrillation for Ambulatory Heart Failure Trial); starano się zwłaszcza aby sprawdzić, czy dodanie CRT do ICD i optymalnej terapii medycznej zmniejszy śmiertelność oraz częstość hospitalizacji z powodu HF w porównaniu z samymi ICD i optymalną terapią medyczną u pacjentów w NYHA II lub III, dysfunkcją lewej komory i szerokimi zespołami QRS.
Do badania włączono chorych z NYHA II lub III mimo leczenia optymalną terapią, z frakcją wyrzutową ≤ 30%, wrodzonym QRS ≥ 120 ms, stymulowanym QRS ≥ 200 ms, rytmem zatokowym lub utrwalonym migotaniem bądź trzepotaniem przedsionków z kontrolowaną częstością akcji komór (≤ 60 uderzeń na minutę w spoczynku i ≤ 90 uderzeń na minutę w czasie testu 6-minutowego marszu) albo zaplanowaną ablacją łącza przedsionkowo-komorowego po implantacji urządzenia oraz z zaplanowaną implantacją ICD w prewencji pierwotnej lub wtórnej nagłej śmierci sercowej. Po opublikowaniu badań wskazujących na korzyści płynące ze stosowania CRT u pacjentów z NYHA III bez wszczepionego ICD i zmian w wytycznych, w lutym 2006 roku zaczęto włączać do badania jedynie chorych w NYHA II. Pacjentów randomizowano w stosunku 1:1 do wszczepienia ICD lub ICD z CRT. Okres obserwacji wyniósł co najmniej 18 miesięcy.
Pierwszorzędowym punktem końcowym była śmiertelność ogólna lub hospitalizacja z powodu zaostrzenia HF (przyjęcie do szpitala trwające > 24 h z objawami zastoinowej HF i zastosowanym leczeniem HF). Przyjęcia z innych powodów, w czasie których zaostrzyła się u pacjenta HF, nie były uwzględniane w tej analizie. W skład drugorzędowych punktów końcowych weszły: śmiertelność ogólna, zgon z przyczyn sercowo-naczyniowych, hospitalizacja z powodu HF spośród wszystkich chorych — u tych z wyjściową NYHA II i u tych z początkową NYHA III.
Między styczniem 2003 a lutym 2009 roku do badania włączono 1798 pacjentów, których wyjściowe dane kliniczne nie różniły się między grupą ICD a ICD z CRT. Chorych obserwowano średnio przez 40 ± 20 miesięcy. Spośród 904 pacjentów z grupy ICD 899 osobom (99,4%) wszczepiono ICD. Spośród 894 pacjentów (99,3%) 888 osobom z grupy ICD z CRT wszczepiono to urządzenie. Pierwszorzędowy punkt końcowy (zgon lub hospitalizacja z powodu HF) wystąpił u 364 z 904 (40,3%) pacjentów z ICD i 297 z 894 (33,2%) chorych z ICD z CRT. Czas do wystąpienia pierwszorzędowego punktu końcowego był istotnie statystycznie dłuższy w grupie ICD z CRT (HR, 0,75; 95% CI, 0,64–0,87; p < 0,001).
W czasie badania 422 z 1798 pacjentów zmarło (23,5%). W grupie ICD z CRT śmiertelność wyniosła 28,6% w porównaniu z 34,6% w grupie ICD. Czas do zgonu był znacznie wydłużony w grupie ICD z CRT (redukcja względnego ryzyka 25%; HR, 0,75; 95% CI, 0,62–0,91; p = 0,003). Oznacza to, że 14 pacjentom trzeba było wszczepić ICD z CRT, by zapobiec 1 zgonowi w ciągu 5 lat. Podobną, 24-procentową redukcję ryzyka zaobserwowano w przypadku zgonów na tle sercowo-naczyniowym wśród pacjentów z ICD z CRT (HR, 0,76; 95% CI, 0,60–0,96; p = 0,02). 1108 pacjentów (56,6%) hospitalizowano co najmniej raz w okresie obserwacji (509 pacjentów w każdej grupie); większość z nich była spowodowana chorobami sercowo-naczyniowymi. Z przyczyn sercowych podobną liczbę chorych hospitalizowano w obu grupach (p = 0,56). Z powodu HF hospitalizowano 174 pacjentów (19,5%) w grupie ICD z CRT i 236 (26,1%) (HR, 0,68; 95% CI, 0,56–0,83; p < 0,001). Przekłada się to na 11 pacjentów, którzy musieliby być leczeni przez 5 lat za pomocą ICD z CRT, aby uniknąć 1 hospitalizacji z powodu HF. Co ciekawe, liczba pobytów w szpitalu związanych z urządzeniem była wyższa w grupie ICD z CRT niż w ICD (179, 20,0% v. 110, 12,2%; HR, 1,68; 95% CI, 1,32–2,13; p < 0,001). W ciągu pierwszych 30 dni po zabiegu wystąpiło 118 powikłań związanych z nim lub bezpośrednio z urządzeniem (hemothorax, pneumothorax, krwiak, infekcja loży, przemieszczenie się elektrody, rozwarstwienie zatoki wieńcowej) w grupie 888 chorych ICD-CRT i 61 z 898 u pacjentów z ICD (p < 0,001).
Dodanie CRT do ICD i optymalnej farmakoterapii istotnie redukuje ryzyko zgonu i hospitalizacji z powodu HF u pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi objawami HF, obniżoną frakcją wyrzutową i szerokim zespołem QRS. We wcześniejszych badaniach udowodniono skuteczność takiej terapii w grupie pacjentów z bardziej zaawansowaną HF. Ponadto CRT może odwrócić niekorzystny remodeling u chorych z łagodną i zaawansowaną HF, co przekłada się na wzrost frakcji wyrzutowej, obniżenie rozmiaru lewej komory i zmniejszenie niedomykalności mitralnej. Wykazano również znaczną redukcję śmiertelności ogólnej w grupie CRT dodanego do ICD i optymalnej terapii. Ryzyko względne zgonu w obserwacji 5-letniej spadło o 25%, a całkowita śmiertelność o 6%. Nie wykazano tego jednak w poprzednim badaniu MADIT-CRT. Być może jest to spowodowane tym, że w badaniu RAFT follow-up był bardziej kompletny i dłuższy, oraz nieco innym profilem pacjentów.
Podsumowując, dodanie CRT do ICD i optymalnej terapii obniża ryzyko zgonu i hospitalizacji z powodu niewydolności serca u pacjentów z NYHA II lub III z dysfunkcją skurczową lewej komory i szerokim zespołem QRS. Wnioski te potwierdzają skuteczność metody w tej grupie chorych.